Tuesday, October 20, 2015

Bài viết từ tháng 8: View về ngành Dầu - Khí

Nhờ thành tựu vượt bậc trong kỹ thuật khai thác dầu khí đá phiến nên Mỹ sớm vượt qua các nước khác trong lĩnh vực này. Từ năm 2005-2013, sản lượng khai thác dầu khí đá phiến của Mỹ tăng từ 5% lên đến 35% tổng lượng dầu khí khai thác ở nước này. Theo ước tính của Cơ quan Năng lượng quốc tế (IEA), trữ lượng dầu khí đá phiến của Mỹ hiện vào khoảng 58 tỉ thùng, chiếm 1/4 tổng trữ lượng dầu mỏ của nước này, trong khi trên thế giới, dầu khí đá phiến chỉ chiếm 1/10 tổng trữ lượng.

Hiện Mỹ đã vượt Nga để trở thành quốc gia sản xuất khí đốt lớn nhất thế giới. Vẫn theo thống kê của tổ chức trên, nếu tính tổng sản lượng dầu thô quy đổi – bao gồm dầu thô và các loại khí thiên nhiên dạng lỏng (natural gas liquids) – thì Mỹ đã đạt mức 11,5 triệu thùng/ngày, hiện vẫn dẫn đầu thế giới.

Bằng công nghệ khai thác tiên tiến, chi phí sản xuất dầu khí đá phiến của Mỹ ngày một giảm, giúp sản lượng khai thác ngày càng tăng. Cụ thể, chi phí sản xuất dầu khí đá phiến của Mỹ từ 60 USD/thùng năm 2014 được dự báo sẽ hạ không phanh đến mức chỉ còn trên 12 USD/thùng vào cuối năm 2015. Do đó, giá dầu thô dù có giảm xuống tới 30 USD/thùng thì Mỹ vẫn có lãi trong khai thác.

Đồ thị dưới đây cho thấy sản lượng dầu ở Mỹ vẫn liên tục tăng,  nhưng bắt đầu từ năm 2015, số lượng giàn khoan đã giảm một cách rất nhanh, Cú rơi này còn dốc hơn cả khủng hoảng 2008.Điều này cho thấy, công nghệ dầu đá phiến đang ngày càng thay thế công nghệ giàn khoan dầu truyền thống.  Vì vậy, những doanh nghiệp dầu khí liên quan tới cách khai thác truyền thống sẽ bị ảnh hưởng lợi nhuận trong tương lai gần.
Đường màu đỏ Oil Rig Count: số lượng dàn khoan
Đường màu xanh US oil Production: sản lượng dầu của Mỹ
Inline image 2-- 

Dự báo sản lượng 


Trong 3 tuần giao dịch đầy biến động vừa qua, nhóm cổ phiếu dầu khí dẫn đầu trên toàn thị trường về biên độ thay đổi. Cụ thể cổ phiếu GAS đã rơi từ giá 58 về 38.8, sau đó đã hồi phục về giá 47.5; PVD rơi từ 43 về 30.8 và hồi phục về 37.8; PVS rơi từ 25 về về 18.8 và hồi phục về 21.5... Trên quan điểm đầu tư dài hạn về nhóm dầu khí, tôi vẫn đưa ra khuyến nghị không nên tham gia vào nhóm ngành này.
Ví dụ với trường hợp PVD dưới đây,chúng ta thấy rằng dường như giá dầu mới bắt đầu ảnh hưởng tới lợi nhuận của nhóm này đầu tiên.
Inline image 3
Một trường hợp khác mà Q4 2014  vẫn có lợi nhuận tốt, nhưng có lẽ cũng là Công ty có lợi nhuận đạt đỉnh trong 2013-2014 là PVS
Inline image 4
Có thể thấy, ngay cả khi giá dầu thế giới tạo đáy, thì lợi nhuận của ngành dầu khí Việt nam cũng phải mất thời gian tính bằng năm để có thể tạo đáy.
 Dự báo về giá dầu: dự báo của global IB và các hợp đồng future 2016 2017 đều thấy có chung quan điểm giá dầu sẽ  tạo đáy giữa  năm 2015 và phục hồi dần về 6x và 8x trong 2 năm tới. Quan điểm chủ đạo là do số lượng giàn khoan dầu và mức đầu tư mới giảm mạnh, cung tiềm năng sẽ giảm và cân bằng về cung cầu thiết lập giữa 2015. Giá sau đó phục hồi dần theo cầu.
dự báo giá dầu theo đồ thị dưới đây của Bloomberg và Goldman Sachs đưa ra từ cuối năm 2014, thực tế cho thấy, giá dầu diễn biến còn xấu hơn dự báo của họ.
oil price forecasts

Thực tế có lẽ không hẳn như vậy. Một chu kỳ đi xuống do dư cung thường không kết thúc nhanh chóng như vậy. Shales gas (khí gas đá phiến) bùng nổ trước Shales oil ( dầu đá phiến) 5 năm nên nhìn quá khứ của Gas sẽ rõ hơn bức tranh Oil trong thời gian tới.



* Chart Green và Blue là Gas rig và Gas price, Red là Oil rig.
* Shale Gas - oil: Khí và dầu đá phiến.
* Oil and Gas Drilling rig: Dầu và khí mỏ theo công nghệ truyền thống.

Sự bùng nổ  của Shales Gas (khí đá phiến) diễn ra sớm từ giữa những năm 2000 khiến 2009 giá Gas giảm hơn 50% từ đỉnh. Số lượng Gas rig giảm 70% nhưng suốt 6 năm qua ko giúp giá Gas  tăng lại. Sản lượng Gas từ các mỏ cũ với giá vốn thấp tăng vọt đủ sức đáp ứng cầu. Vừa rồi, Gas sau 6 năm đi ngang đã giảm tiếp 40% và chạm đáy 20 năm!

Dầu đá phiến bùng nổ từ 2010-2014 làm sản lượng dầu của US tăng gấp 2, lên vượt mọi kỷ lục. Dầu mỏ mới giảm 30%. Một số nơi kể cả PVN cũng công bổ đóng cửa một số mỏ kém hiệu quả. Nhưng đó chỉ là phẩn nổi tảng băng, bởi đóng mở một giàn khoan không đơn giản như là khoá mở một vòi nước. 

 

Sản lượng của Mỹ  và toàn cầu nói chung ko giảm mà còn đang tăng mạnh từ các mỏ giá vốn thấp. Các quốc gia phụ thuộc vào dầu như OPEC sẽ chẳng còn cách nào khác là lấy lượng bù margin để bù thâm hụt ngân sách.
Cung tăng thì giá còn rơi, tới lúc cung giảm cũng chỉ giúp giá ngừng giảm. Giá chỉ tăng khi có đủ hai yếu tố khan hiếm cung và sự gia tăng áp đảo của cầu mới. Nhìn vào những gì đã xảy ra với Gas cũng như chu kỳ các hàng hoá khác khi dư cung, quá trình tạo đáy và của oil và cổ phiếu dầu khí có thể kéo dài nhiều năm.
Những nhà đầu tư lâu năm trên thị trường Việt nam chắc hẳn không thể quên những siêu cổ phiếu như VSP hay DTC
VSP 
- 2006 EPS : 13,354
- 2007 EPS :52.647
- 2008 33.579
- 2009 -24.840
- 2012 -56.973
giá cổ phiếu đi từ 83.000 về 1.300

DTC
- 2008 EPS :20.205
- 2009 20.360
- 2010 17.237
- 2012 -30.842
-2013 -4.663 
giá cổ phiếu giao động trong khoảng 50.000-3.000
Nếu vẫn đánh giá các cổ phiếu ngành Dầu Khí: GAS, PVD, PVS ... theo quan điểm cũ, với cách tính EPS của năm 2014 và các kế hoạch được lãnh đạo PVN đặt ra từ đầu năm ( dựa trên giá dầu 60$) thì với PE hiện này, giá cổ phiếu dòng P đang khá hấp dẫn. Tuy nhiên, trong 1 triển vọng ngành ở mức tiêu cực, có th đi đến EPS âm trong 1 vài năm tới, thì mức giá hiện tại, có thể là rất đắt, giống như câu chuyện của VSP và DTC năm nào. 
Khuyến nghị, không tham gia đầu tư Trung và Dài Hạn vào nhóm dầu khí. Việc tham gia lướt sóng cổ phiếu dầu khí có thể được trong trường hợp nhà đầu tư giàu kinh nghiệm, có khả năng trading theo diễn biến giá dầu thế giới. 
Link tham khảo:

No comments:

Post a Comment